"Zaćma"
Polska, sieć Kin Helios w całej Polsce, Kino Iluzjon i Elektronik w Warszawie

"Zaćma" - Kultura Dostępna w kinach

Czwartek, 23-03-2017
rozpoczęcie o 18:00
Polska, sieć Kin Helios w całej Polsce, Kino Iluzjon i Elektronik w Warszawie

Druga połowa lat. 50. O prywatną audiencję u prymasa Stefana Wyszyńskiego (Marek Kalita) ubiega się Julia Brystygierowa, była szefowa owianego złą sławą Departamentu V.  Eks-funkcjonariuszka Ministerstwa Bezpieczeństwa, zwana niegdyś „Krwawą Luną”, słynęła z tego, że osobiście i z sadystyczną zawziętością katowała więźniów politycznych. W swoich donosach do NKWD nie oszczędzała również partyjnych towarzyszy. Teraz, szukając porady duchowej, dąży do spotkania z Wyszyńskim. Zanim jednak dojdzie do konfrontacji z głową Kościoła, Brystygierowa będzie musiała przekonać do swoich racji oślepionego księdza (Janusz Gajos) i cierpiącą na kryzys wiary zakonnicę (Małgorzata Zajączkowska).

Nawrócenie "Krwawej Luny"?

Recenzja Łukasza Maciejewskiego

Najpierw jest lęk. Maria Mamona grająca w "Zaćmie" Julię Brystygierową nerwowo odpala papierosa. Jeden od drugiego, trzeci od czwartego. Udaje twardzielkę, ale widać że bardzo się boi. Do tej pory miała świadomość swojej wyższości. Wiedziała, że niemal każdego może zgnieść intelektualnie. Dawniej ludzie byli dla niej glistami, pasożytami, gnidami. Zgniatała ich obcasem. Bardzo ładnym obcasem, z logo Coco Chanel. Ale teraz Julia wreszcie się boi. Ma porozmawiać z kardynałem Stefanem Wyszyńskim (Marek Kalita). Prymas nie jest glistą. To charyzma. Nie uda się go zgnieść. Za to ona może zostać zgnieciona...

Wielominutowa rozmowa Brystygierowej z kardynałem Wyszyńskim to najważniejszy moment "Zaćmy" Ryszarda Bugajskiego. W zasadzie dla tej jednej, arcyważnej, znakomitej i wieloznacznej sceny, trzeba i warto zobaczyć ten film.

Postać Julii Brystygirowej, uchodzącej za jedną z najokrutniejszych twarzy stalinowskiego aparatu "niesprawiedliwości", a przy okazji wyrafinowanej intelektualistki, erudytki i melomanki, od dawna fascynowała Ryszarda Bugajskiego. Jej biografią zainteresował się już podczas zbierania materiałów do "Przesłuchania". Nie sposób w jednym filmie objąć życiorysu Brystygierowej. Bugajski (zupełnie niepotrzebnie od czasu do czasu sięgając po kiepsko zainscenizowane retrospekcje) skupił się na momencie swoistego przejścia w biografii "Krwawej Luny": złowrogiej ateistki, którą naraz zaczyna fascynować świat metafizyki, świat do którego chciałaby się zbliżyć wcale nie dlatego, żeby zmazać własne winy, ale by szukać sensu dla kolejnych, ostatnich lat swojego życia.

"Zaćma" to film pełen ciszy, wypełniony słowami, do kontemplacji raczej niż szybkich wrażeń. Kino w starym stylu, w dobrym stylu...

 

Łukasz Maciejewski

Łukasz Maciejewski

(fot. Marcin Oliva Soto)

 

Reżyseria i scenariusz: Ryszard Bugajski

Dystrybutor: Kino Świat

Obsada: Maria Mamona („Ziarno prawdy”, „Układ zamknięty”, „33 sceny z życia”, „Lęk wysokości”, „Generał Nil”, „Pan Tadeusz”, „Akcja pod Arsenałem”), Janusz Gajos („Body/Ciało”, „Układ zamknięty”, „PitBull”, „Zemsta”, „Psy”), Małgorzata Zajączkowska („Jesteś Bogiem”, „Wszyscy jesteśmy Chrystusami”, „Żółty szalik”, „Wałęsa. Człowiek z nadziei”, „Strzały na Broadwayu”), Marek Kalita („Czerwony pająk”, „Chce się żyć”, „Drogówka”, „Wszystko co kocham”, „Sęp”, „Prymas – Trzy lata z tysiąca”), Olga Bołądź („Służby specjalne”, „Czas honoru”, „Czas honoru – Powstanie”, „Nad życie”, „Dzieci Ireny Sendlerowej”), Piotr Głowacki („Anatomia zła”, „Bogowie”, „Karbala”, „80 milionów”, „Ziarno prawdy”, „11 minut”, „Czerwony pająk”, „Drogówka”, „1920 Bitwa Warszawska”, „W ciemności”, „Dom zły”), Sławomir Orzechowski („Historia Roja”, „Panie Dulskie”, „Komornik”, „Dom zły”, „Czarny Czwartek. Janek Wiśniewski padł”, „Kret”, „Cześć, Tereska”), Kazimierz Kaczor („Układ zamknięty”, „Popiełuszko. Wolność jest w nas”), Bartosz Porczyk („Facet (nie)potrzebny od zaraz”, „Miasto 44”, „Sala samobójców”)